Financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials: welke route past?

Financiële ontwikkeling bij gemeenten is niet één-size-fits-all. Een starter heeft andere behoeften dan een medior.

  Scherpe analyse van financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials op BBV-eisen en praktijkvereisten

  Exclusief gefocust op finance in de gemeentelijke sector

Wat zijn de financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials?

Financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials is relevant voor controllers en financieel adviseurs bij gemeenten

Dit onderwerp valt onder de BBV-kaders voor gemeentelijk financieel beheer

Senior financials zijn verantwoordelijk voor de correcte toepassing hiervan

Als senior financial of controller ben jij verantwoordelijk voor de correcte toepassing van financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials. Daarvoor is het belangrijk dat je grip houdt op de processen en risico’s tijdig signaleert.

Waar gaat het vaak mis bij financiële ontwikkeling voor ambtenaren en financials?

Leidinggevenden kiezen soms de eenvoudigste route: iedereen volgt dezelfde training. Dat is efficiënt in de planning maar inefficiënt in leerrendement. Een ervaren controller leert weinig van een introductiecursus; een beginner verdrinkt in een verdiepingstraining.

Alle medewerkers naar dezelfde training sturen en geen onderscheid maken tussen financiële en niet-financiële rollen

Leidinggevenden kiezen soms de eenvoudigste route: iedereen volgt dezelfde training. Dat is efficiënt in de planning maar inefficiënt in leerrendement. Een ervaren controller leert weinig van een introductiecursus; een beginner verdrinkt in een verdiepingstraining. Beleidsmedewerkers, managers en bestuurders hebben andere behoeften dan financiële specialisten. Wie hen dezelfde training aanbiedt als financials, zorgt voor een ongemakkelijke mix waarbij niemand optimaal wordt bediend. Doordat de processen rondom dit niet zijn afgestemd op de BBV-vereisten, ontstaan er fouten die lastig te herstellen zijn. Daardoor loopt de gemeente risico op bevindingen van de accountant die vermijdbaar waren.

Opleidingsbeleid als incidentele actie behandelen en geen koppeling maken tussen opleiding en loopbaanperspectief

Veel gemeenten investeren in opleiding als er een aanleiding is, een accountantsopmerking, een nieuwe medewerker, een BBV-wijziging. Maar structurele kennisontwikkeling vraagt een structureel beleid: jaarlijkse evaluatie van kennisbehoeften, opleidingsplannen per medewerker en budget dat vooraf is gereserveerd. Opleiding is het meest effectief als het is verbonden met een loopbaanperspectief. Wie een training volgt omdat het verplicht is, leert anders dan wie een training volgt als onderdeel van een bewust leerpad richting een gewenste functie. In de praktijk wordt dit vaak te laat gesignaleerd, waardoor correcties steeds moeilijker worden naarmate het jaar vordert. Daarom is het voor senior financials en controllers belangrijk om de interne processen periodiek te toetsen.

Resultaten van opleiding niet evalueren

De meeste gemeenten evalueren niet systematisch of opleiding het gewenste resultaat heeft. Daardoor is het onduidelijk welke trainingen werken en welke niet en wordt hetzelfde geld elk jaar op dezelfde manier besteed zonder bewijs van effectiviteit. Omdat resultaten van opleiding niet evalueren vaak niet structureel is belegd, ontbreekt een duidelijke eigenaar die tijdig actie onderneemt. Daardoor is de gemeente reactief in plaats van proactief, wat risico’s vergroot en herstel bemoeilijkt.

Heb je vragen, of kom je er niet helemaal uit

Ben je benieuwd wat wij voor jouw organisatie kunnen betekenen of wil je sparren over een concrete financiële uitdaging? We denken graag met je mee en geven je snel duidelijkheid.

Leidinggevenden kiezen soms voor de weg van de minste weerstand: één standaard training voor het hele team of de hele afdeling. Hoewel dit organisatorisch en qua planning efficiënt lijkt, is het wat betreft leerrendement uiterst inefficiënt.

Binnen een gemeentelijke organisatie zijn de verschillen in instroomniveau en achtergrond simpelweg te groot:

  • Een ervaren controller leert vrijwel niets van een algemene introductiecursus en raakt verveeld.

  • Een beginnende financial of zij-instromer verdrinkt direct in een zware verdiepingstraining.

  • Niet-financiële rollen (zoals beleidsmedewerkers, managers en bestuurders) hebben een totaal andere informatiebehoefte dan de financiële specialisten zelf.

Door iedereen in dezelfde zaal te zetten, ontstaat er een ongemakkelijke mix waarbij geen van de doelgroepen optimaal wordt bediend.

Het succes van een gemeentelijk project of budget hangt af van hoe goed de financiële keten en de beleidsafdelingen met elkaar communiceren. Hun trainingsbehoeften verschillen echter wezenlijk:

  • Financiële specialisten (Controllers, Financieel Adviseurs): Hebben behoefte aan diepgaande, technische kennis. Zij moeten de exacte wet- en regelgeving van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) kunnen toepassen, complexe reserves beheren en rechtmatigheidscontroles uitvoeren.

  • Niet-financiële rollen (Beleidsmedewerkers, Projectleiders, Budgethouders): Hebben behoefte aan functionele basiskennis en context. Zij moeten de P&C-cyclus begrijpen, hun eigen budgetten kunnen lezen en financieel kunnen verantwoorden, zonder dat zij opgeleid hoeven te worden tot volwaardig accountant.

De regelgeving van het BBV is uiterst strikt en laat geen ruimte voor fouten of interpretatieverschillen in de programmabegroting of jaarrekening. Als processen rondom trainingen en rolverdelingen niet strak op deze BBV-eisen zijn afgestemd, ontstaan er directe kwaliteitsrisico’s.

Wanneer beleidsmedewerkers door een verkeerde training de basissignalen van budgetoverschrijdingen niet goed leren herkennen, of wanneer financials door een te algemene cursus de diepgaande rechtmatigheidseisen missen, gaat het mis in de live dossiers. Er worden dan fouten gemaakt in de overhead-toerekening, kredietoverhevelingen of risicoparagrafen. Deze procesfouten worden vaak pas laat ontdekt bij de jaarafsluiting. Dit leidt direct tot vermijdbare, kritische bevindingen van de accountant in het accountantsverslag.

Op naar de volgende stap

Let’s meet! We horen graag wat je ambities zijn als finance professional. Of stuur een open sollicitatie en dan kijken we samen wat de mogelijkheden zijn.

Kennismaking
4,9 79 reviews op Google
Jeroen de Wit Senior Consultant