Training gemeentefinanciën voor politieke en bestuurlijke rollen
Politieke en bestuurlijke rollen bij gemeenten vragen andere financiële kennis dan ambtelijke functies. Een wethouder of raadslid hoeft geen BBV-specialist te zijn.
Scherpe analyse van training gemeentefinanciën voor politieke en bestuurlijke rollen op BBV-eisen en praktijkvereisten
Exclusief gefocust op finance in de gemeentelijke sector
Training gemeentefinanciën voor politieke en bestuurlijke rollen?
Dit onderwerp valt onder de BBV-kaders voor gemeentelijk financieel beheer
Senior financials zijn verantwoordelijk voor de correcte toepassing hiervan
Wethouders, raadsleden en griffiers hebben elk een andere financiële rol. De wethouder financiën is medeverantwoordelijk voor de financiële kwaliteit van de gemeente en moet de financiële stukken kunnen verdedigen in de raad. Andere wethouders zijn verantwoordelijk voor de financiën van hun portefeuille en moeten bijsturen als hun budget overschreden dreigt te worden. Raadsleden stellen de begroting vast en controleren de uitvoering via de jaarrekening en de bestuursrapportages. Griffiers ondersteunen raadsleden bij het begrijpen van financiële stukken. Elk van deze rollen vraagt een specifiek niveau van financiële basiskennis, niet het niveau van een financial maar wel voldoende om de eigen rol effectief te vervullen. Doelgroep: raadsleden, wethouders, griffiers en gemeentesecretarissen die hun financiële kennis willen versterken.
Als senior financial of controller ben jij verantwoordelijk voor de correcte toepassing van training gemeentefinanciën voor politieke en bestuurlijke rollen. Daarvoor is het belangrijk dat je grip houdt op de processen en risico’s tijdig signaleert.
Waar gaat het vaak mis bij training gemeentefinanciën voor politieke en bestuurlijke rollen?
Bestuurders die te weinig vragen stellen bij financiële stukken en raadsleden die begrotingen vaststellen zonder ze te begrijpen
Bestuurders die de financiële taal niet goed spreken, stellen minder vragen bij financiële stukken. Ze nemen aan dat het ambtelijk apparaat het goed heeft gedaan maar die aanname kan ze in problemen brengen. Raadsleden die de begroting vaststellen zonder de inhoud te begrijpen, oefenen hun kaderstellende rol niet effectief uit. Ze knikken instemmend maar bepalen de koers niet. Doordat de processen rondom dit niet zijn afgestemd op de BBV-vereisten, ontstaan er fouten die lastig te herstellen zijn. Daardoor loopt de gemeente risico op bevindingen van de accountant die vermijdbaar waren.
Wethouders die hun portefeuille financieel niet bewaken en financiële kennis verwarren met ambtelijke expertise
Wethouders zijn politiek verantwoordelijk voor de financiën van hun portefeuille. Wie die financiën niet begrijpt, signaleert overschrijdingen niet tijdig en is verrast bij de jaarrekening. Bestuurders die proberen ambtelijke expertise te ontwikkelen, maken een categoriefout. Ze hoeven de BBV-regels niet in detail te kennen. Ze moeten de grote lijnen begrijpen, de risico’s kunnen inschatten en de juiste vragen stellen. In de praktijk wordt dit vaak te laat gesignaleerd, waardoor correcties steeds moeilijker worden naarmate het jaar vordert. Daarom is het voor senior financials en controllers belangrijk om de interne processen periodiek te toetsen.
Te weinig investeren in financiële training voor politieke functies
Politieke functies zijn tijdelijk en wisselend. Dat maakt gemeenten soms terughoudend om te investeren in financiële training voor raadsleden en wethouders. Maar die investering loont: een financieel onderlegde raad en een financieel bewust college maken betere beslissingen. Omdat dit vaak niet structureel is belegd, ontbreekt een duidelijke eigenaar die tijdig actie onderneemt. Daardoor is de gemeente reactief in plaats van proactief, wat risico’s vergroot en herstel bemoeilijkt.
Heb je vragen, of kom je er niet helemaal uit
Ben je benieuwd wat wij voor jouw organisatie kunnen betekenen of wil je sparren over een concrete financiële uitdaging? We denken graag met je mee en geven je snel duidelijkheid.
Wanneer bestuurders de financiële taal niet machtig zijn, ontstaat er een gevaarlijke reflex: ze stellen minder of geen kritische vragen bij de stukken die ze moeten accorderen. Ze gaan er blindelings vanuit dat het ambtelijk apparaat het dossier technisch en inhoudelijk perfect heeft voorbereid.
Die aanname is een grote valkuil. Een bestuurder is en blijft politiek en bestuurlijk eindverantwoordelijk. Als er blinde vlekken, onrealistische ramingen of niet-gemelde financiële tegenvallers in de stukken zitten, komen deze vroeg of laat naar boven. Het ontbreken van een gezonde ambtelijk-bestuurlijke scherpte brengt het college direct in politieke problemen.
Het begrotingsrecht is het zwaarste instrument van de gemeenteraad. Als raadsleden de begroting louter formeel vaststellen zonder de achterliggende cijfers en claims te doorgronden, hollen zij hun eigen kaderstellende en controlerende rol volledig uit.
Zij knikken weliswaar instemmend bij de programmabegroting, maar bepalen in feite de koers van de gemeente niet meer. De regie verschuift hiermee ongewild van de democratisch gekozen volksvertegenwoordiging naar de ambtelijke top, wat de duale verhoudingen binnen de gemeente scheeftrekt.
Om de interne beheersing en de democratische controle te herstellen, moeten senior financials en controllers de processen rondom bestuurlijke en politieke besluitvorming periodiek toetsen. Deze gerichte audit waarborgt dat:
-
De P&C-producten (zoals de begroting en managementrapportages) zo worden ingericht dat de essentie en de financiële risico’s direct begrijpelijk zijn voor niet-financials.
-
Begrotingswijzigingen via een sluitende en transparante workflow tijdig ter autorisatie aan het college en de raad worden voorgelegd.
-
Kennishiaten bij zowel bestuurders als de raad proactief in kaart worden gebracht en worden opgelost met gerichte technische toelichtingen, ruim voor de formele P&C-deadlines.
Let’s meet! We horen graag wat je ambities zijn als finance professional. Of stuur een open sollicitatie en dan kijken we samen wat de mogelijkheden zijn.
